( 1 ) ذو الحليفة گزارد و شتران قربانى را خواست . شتران را حاضر كردند . به امر آن حضرت شتران را با پارچه‌هاى الوان آراستند و بر جانب راست پيكر آنها با تيغ زخم مختصرى زدند تا به خون آلوده شود و قلاده بر گردن آنان افكندند . و ياران نيز چنين كردند . و شتران را كه هفتاد نفر بود ، ضمن اين مراسم رو به قبله نگه داشته بودند . [ 1 ] و شتر نر ابو جهل كه پيامبر ( ص ) در جنگ بدر به غنيمت گرفته بود نيز ميان همين شتران بود . و رسول خدا ( ص ) احرام بست و لبيك گفت و عبّاد بن بشر را با بيست سوار ، و از جمله تنى چند از مهاجران و انصار ، به طلايه گسيل فرمود . و يك هزار و ششصد تن از مسلمانان با پيامبر ( ص ) بودند ، و گفته‌اند يك هزار و چهار صد تن ، و گفته‌اند يك هزار و پانصد و بيست و پنج تن . امّ سلمة رضي اللّه عنها همسر رسول خدا ( ص ) نيز با ايشان بود . چون خبر بيرون آمدن رسول خدا ( ص ) به مشركان مكّه رسيد بر آن شدند كه از ورود ايشان به مسجد الحرام ( مكه ) جلو گيرند و در بلدح [ 2 ] نزول كردند و دويست سوار را به سردارى خالد بن وليد - و گفته‌اند با عكرمة بن ابو جهل - به كراع الغميم گسيل داشتند . در اين هنگام بسر بن سفيان خزاعى به مكه آمد و سخنان ايشان را شنيده از راى ايشان آگاه شد و به حضور پيامبر ( ص ) رفت و در آبگير اشطاط كه بعد از عسفان واقع است رسول خدا را ديد و خبر به دو داد . خالد بن وليد با سواران خود چندان نزديك آمد كه اصحاب پيامبر ( ص ) را مىديد . رسول خدا ( ص ) هم عبّاد بن بشر را امر كرد تا با سواران خود پيش رود و روباروى خالد بايستد و ديگر مسلمانان را نيز به صف آراست ، و هنگام نماز ظهر با ياران خود نماز خوف گزارد . و چون شامگاه رسيد پيامبر ( ص ) اصحاب خود را فرمود : به جانب راست و به سوى اين تپه‌هاى شنى برويد كه جاسوسان قريش در مرّ الظهران و ضجنان [ 3 ] خواهند بود . پس پيامبر ( ص ) راه را ادامه داد تا به نزديك حديبيه [ 4 ] رسيد كه كنار حرم واقع است و بر نه ميلى مكه . دستهاى شتر در گودالى پر از غائط فرو شد و زانو به زمين زد . پس مسلمانان ناقه را هى كردند ولى از جاى برنخاست . پس گفتند قصواء هم گردنكش شده

--> [ 1 ] . براى اطلاع بيشتر از تجليل و تقليد و اشعار بايد به كتب فقهى مراجعه كرد . - م . [ 2 ] . بلدح صحرايى است در جانب غربى مكه و تقريبا پيوسته به آن . - م . [ 3 ] . ضجنان ، كوهى است كه فاصلهء آن تا مكّه ، بيست و پنج ميل است . ر ك : ياقوت حموى ، معجم البلدان . - م . [ 4 ] . حديبيه ، جايى است كه بخشى از آن در حرم و بخش ديگرش بيرون حرم است و دهكده‌اى است كوچك . ر ك : ياقوت حموى ، معجم البلدان . - م .